เฝ้าระวังน้ำท่วมหาดใหญ่ - Hatyai City Climate

"ชุมชนหน้าสถานี ทน.หาดใหญ่ ประชุมกลุ่มย่อยจัดทำแผนรับมือน้ำท่วม ครั้งที่ 1 (24/120)"

วันที่ 18 สิงหาคม 2569 เวลา16.00 น. โครงการวิจัยเชิงปฏิบัติการจัดทำแผนชุมชนรับมืออุทกภัย "หาดใหญ่โมเดลพลัส" โดยศูนย์อาสาสมัคร ม.อ มูลนิธิชุมชนสงขลา ด้วยการสนับสนุนจากสนง.วิจัยแห่งชาติ(วช.) ประชุมกลุ่มย่อยกับสมาชิกชุมชนหน้าสถานี ทน.หาดใหญ่ ครั้งที่ 1 ณ ที่บ้านประธานชุมชน โดยมีกรรมการ สมาชิกในชุมชน เข้าร่วม จำนวน 30 คน

ชุมชนแห่งนี้เมื่อก่อนเป็นส่วนหนึ่งของชุมชนหลังโรงพัก ต่อมมาปี 2554 แยกตัวจัดตั้งเป็นชุมชนหน้าสถานี มีพื้นที่ 0.11 ตารางกิโลเมตร 1,117ครัวเรือน ประชากร 1,296 คน ชาย 569 คน หญิง 727 คน อาชีพหลัก ค้าขาย รับราชการ มีประชากรแฝงราว 2,000 คน อาศัยบ้านเช่า บ้านไม่มีเลขที่ คอนโดมิเนียม อพาร์ทเมนต์

ที่นี่ประสบเหตุน้ำท่วมใหญ่ทุกครั้ง ปี 31,43,53,68 ปี 68 น้ำสูง 6 เมตร ต่ำสุด 5 เมตร โดยมีซอย21/1-2 ถนนเพชรเกษมเป็นพื้นที่ต่ำสุด จุดน้ำเข้าจุดแรก ซอย 16 ถนนราษฎร์อุทิศ บ้านชั้นเดียว 30% อยู่ในซอย 21 บ้านอีก 70% เป็นบ้าน 2 ชั้น

ทิศทางน้ำ รอบแรกมาจากอุโมงค์ ผ่านชุมชนอู่รถไฟ(น้ำจากคลองหวะ/นาหม่อม/คลองเรียน ไหลเข้ามา ไม่ไหลลงคลองอู่ตะเภา รอบสองมวลน้ำก้อนใหญ่มาจากคลองอู่ตะเภา เข้ามาทางสะพานบางหัก ชุมชนหลังที่ว่าการอำเภอ ไทยโฮเต็ล เข้ามาที่ชุมชน ที่นี่มีเสียชีวิต 2 ราย อยู่ในซอย 2 และซอย 16 เป็นผู้ป่วยติดเตียงจมน้ำและถังออกซิเจนล้ม

ประชาชนบางส่วนอยู่บนหลังคา บางส่วนอพยพไปอยู่บ้านพี่เลี้ยง ม.อ. สงขลา ควนลัง

แนวทางรับมือ

1.ก่อนเกิดภัย

1.1 ระบบของปภ./สท.นช. และจังหวัด ศูนย์เตือนภัยแห่งชาติ จัดตั้งหอเตือนภัย ณ สนามกีฬาชุมชนท่าเคียน และสื่อสารเตือนผ่าน Cell Broadcast 5 สี

1.2 การเข้าถึงข้อมูลน้ำฝนและน้ำท่าเพื่อการเตือนภัยล่วงหน้าให้กับคณะทำงานชุมชน โดยเฉพาะการอยู่ในลุ่มน้ำคลองอู่ตะเภาที่มีสายน้ำสาขาและสายน้ำหลักคือคลองอู่ตะเภา จุดเฝ้าระวังสำคัญที่ใช้สำหรับการเตือนภัยล่วงหน้าของน้ำท่า(8-10 ชม.ก่อนน้ำเข้าท่วมหาดใหญ่) และความเข้าใจต่อระบบของฤดูฝน ช่วงลมมรสุมที่มีอิทธิพลต่อหาดใหญ่ในช่วงเดือนตุลาคม-ธันวาคม และความเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศที่เป็นอยู่ในปัจจุบัน

1.3 ระบบที่เตรียมร่วมกับทีมวิจัย ประกอบด้วยการพยากรณ์ล่วงหน้าที่ดำเนินการโดยศูนย์วิจัยภัยพิบัติ ม.อและศูนย์อุตุนิยมวิทยาภาคใต้ฝังตะวันออก ได้วางเงื่อนไขการเตือนภัยให้กับท้องถิ่น ประกาศเตือนภัย และมูลนิํธิscccrn ดูภาพน้ำผ่าน cctv www.Hatyaicityclimate.org และเสริมด้วยข้อเสนอให้ชุมชนจัดตั้งกลุ่มไลน์ ดึงสมาชิกในแต่ละครัวเรือนเข้ากลุ่ม จัดตั้งคณะทำงานชุมชน 15-20 คนและอาสาสมัครเตือนภัย/กู้ภัยในชุมชนอีกจำนวนหนึ่ง ดูความครอบคลุมพื้นที่/ซอย ประเมินสถานการณ์ ประสานงาน ประสานการเตือนภัยกับทน.หาดใหญ่ ใช้ line Openchat "หาดใหญ่โมเดลพลัส" ในการสื่อสารพร้อมจัดกลุ่มย่อยระดับกลุ่มชุมชน (ชื่อกลุ่มอู่ตะเภาฝั่งตะวันออก) มี 10 ชุมชน หลังทำแผนจะสื่อสารเป็นใบปลิวแจกทุกครัวเรือนเพื่อให้เข้าถึงข้อมูล

1.4 จุดเฝ้าระวังสำคัญ ดูผ่านกล้อง cctv 1)คลองหวะ ดูน้ำที่คลองหวะ 2)คลองอู่ตะเภา จุดเฝ้าระวัง คือ สะพานม่วงก็อง ต.พังลา บางศาลา สะพานที่ว่าการอำเภอ สะพานบางหัก 3)ซอย 21 ถนนราษฎร์อุทิศ โดยดูภาพผ่าน cctv 24 ชม.เพื่อการเตือนภัยล่วงหน้า โดยชุมชนสามารถเข้าถึงข้อมูลทั้งหมดด้วยการสะแกนผ่าน Qrcode "น้องน้ำ" จะเห็นข้อมูลของน้ำฟ้าและน้ำท่าที่เป็นปัจจุบัน พร้อมคำอธิบายเส้นทางน้ำสำคัญ และเงื่อนไขการอพยพ การเตือนภัย

1.5 เทศบาลควรเพิ่มเครื่องสูบน้ำข้างอำเภอ

2.ขณะเกิดภัย

2.1 จุดอพยพ ม.อ. บ้านพี่เลี้ยง

2.2 จุดจอดรถ โรบินสัน  ม.อ ถนนศรีภูตัดใหม่/ควนลัง

2.3 เตรียมทีมกู้ภัยชุมชน ที่พอมีประสบการณ์ขับเรือ ช่วยคนอื่นในช่วงเกิดภัย ร่วมเข้าทีมกู้ภัย HeRo สงขลาที่กองทุนหลักประกันจังหวัดจะให้การอบรมและจัดตั้งร่วมกับมูลนิธิคนช่วยฅน มูลนิธิอาสาสร้างสุข

2.4 แนวปฏิบัติการอพยพ

-ช่วยเหลือกลุ่มเปราะบางอพยพเป็นลำดับแรก(ทีมกำลังเก็บข้อมูล มีผู้ป่วยไต หัวใจ พิการ และติดเตียง กลุ่มบ้านชั้นเดียว) ตามด้วยกลุ่มบ้านชั้นเดียว/พื้นที่เสี่ยง การอพยพจึงต้องดูน้ำคลองอู่ตะเภาล่วงหน้าจากบ้านม่วงก็อง (จะได้มีเวลา 8-10 ชม.ในการอพยพ)

ก่อนอพยพต้องเตรียมเสื้อผ้า ของใช้ส่วนตัว อาหาร/น้ำ ยา ผ้าห่ม เอกสารสำคัญใส่ถุงยังชีพ/เป้ไปด้วย ก่อนไปให้ถ่ายภาพบ้าน

-จุดอพยพ/บ้านพี่เลี้ยง เตรียมข้าวสารอาหารแห้งร่วมกับมูลนิธิท่งเซียเซี่ยงตึ๊ง เชือก ยากันยุง ที่นอน ถุงดำ เสื้อชูชีพ ไฟโซลาเซลล์ เพาเวอร์บอกซ์

-กรณีบ้านสองชั้น ปี 68 น้ำขึ้นถึงชั้นบนของบ้าน ทุกคนไม่ออกจากบ้าน อนาคตให้แต่ละบ้านทำแผนการอพยพและตัดสินใจว่าจะอพยพหรือไม่ ทำชั้นล่างให้โล่ง พร้อมเตรียมเงินสด ข้าวสารอาหารแห้ง น้ำกินน้ำใช้ ยาประจำตัว(10วัน) เตาแก๊ส ไฟฉาย เทียน ไฟแช็ก แบตเตอรี่สำรอง ถุงดำ(เก็บขยะ ทำส้วม) ถังรองน้ำ ไฟโซลาเซลล์ ไว้ดูแลตัวเองในช่วง 7 วัน ถ่ายภาพบ้านก่อน/หลังเกิดภัย

-เตรียมอุปกรณ์กู้ภัยระดับชุมชน ได้แก่ กระสอบทราย เชือก(20เมตร) เสื้อชูชีพ วิทยุสมัครเล่น เรือประจำชุมชน

โดยทำงานร่วมกับศูนย์อาสาสมัคร ม.อ./ทน.หาดใหญ่ ในการจัดระบบบ้านพี่เลี้ยง วางมาตรฐานจุดอพยพ และระบบลงทะเบียน การอพยพ การดูแลกลุ่มเปราะบางของ Hatyai ROD ที่จะมี One Data สนับสนุนการทำงานให้กับศูนย์ EOC จังหวัด

นัดครั้งต่อไป 23 สิงหาคม เวลา 16.00 น. ดูข้อมูลกลุ่มเปราะบาง ปักหมุดในแผนที่ ดูข้อมูลบ้านพี่เลี้ยง ศูนย์อพยพ จัดตั้งคณะทำงาน/อาสาสมัคร แนวปฏิบัติ 3 รู้ 3 พร้อมและ SOP ชุมชน