เฝ้าระวังน้ำท่วมหาดใหญ่ - Hatyai City Climate

ชุมชนประสานมิตรประชุมกลุ่มย่อยทำแผนรับมือน้ำท่วม ครั้งที่ 1 (28/120)

วันที่ 19 สิงหาคม 2569 เวลา13.30 น. โครงการวิจัยเชิงปฏิบัติการจัดทำแผนชุมชนรับมืออุทกภัย "หาดใหญ่โมเดลพลัส" โดยศูนย์อาสาสมัคร ม.อ มูลนิธิชุมชนสงขลา ด้วยการสนับสนุนจากสนง.วิจัยแห่งชาติ(วช.) ประชุมกลุ่มย่อยกับสมาชิกชุมชนประสานมิตร ทม.ควนลัง ครั้งที่ 1 ณ ที่ทำการชุมชน โดยมีหัวหน้าสนง.ปภ.จังหวัด ประธานและกรรมการชุมชน สมาชิกในชุมชน ศูนย์แพทย์ตำบล ทีมม.ทักษิณ รพ.หาดใหญ่ เข้าร่วม จำนวน 30 คน

ชุมชนประสานมิตร มีพื้นที่ 1.33 ตารางกม. ประชากรจำนวน 2,287 คน 912 ครัวเรือน ประชากรแฝงอีกจำนวนหนึ่ง ทิศเหนือติดกับถนนศรีภูวนารถใน ด้านตะวันออกติดคลองอู่ตะเภา ทิศใต้ติดถนนเอเซีย มีคลองร.1 อยู่ในชุมชน มีหมู่บ้านจัดสรรได้แก่ หมู่บ้านสุทธิพิพัชร หมู่บ้านปาล์มสปริง โรงเรียนบ้านหน้าควน โรงแรมอัลฟาฮัอย์

ที่นี่ประสบเหตุน้ำท่วม ปี 31,43,53,67(เล็กน้อย),68 ปีีนี้หนักที่สุด ระดับน้ำ3-5 เมตร เส้นทางน้ำสำคัญ 1.น้ำจากคลองอู่ตะเภระลอกแรก มาถึงแม่ลัง อุโมงค์ลอดถนนเอเซีย เข้าบ้านหน้าควน เข้าสู่คลองร.1 กระทั่งเอ่อท่วม โซน A จากนั้นตามมาด้วยน้ำระลอกสอง เข้าสู่โซน B ได้แก่ ซอยร่วมใจ ถนนชลประทานพัฒนา(ต่ำสุด) ซอยน้อมสุวรรณวงศ์ ซอยปทุมชาติภักดี ซอยท่าเคียน 5 เข้าสู่โซน C ซอยแก้วบุตร ไปโซน D หมู่บ้านสุทธิพิพัชร หมู่บ้านปาล์มสปริงส์ และโซน E ร้านนานาโฮมเซนเตอร์

มีประชาชนจำนวนหนึ่งอยู่บนหลังคา เมื่อน้ำลดจึงลงมาอยู่บนบ้าน บางส่วนอพยพไปอยู่บ้านญาติ และบ้านใกล้เรือนเคียง ปี 68 มีความเสียหายในทรัพย์สินจำนวนมาก

สรุปพื้นที่เสี่ยง ซอยประสานมิตร 3,5 ซอย 9 ท่าเคียน บ้านเรือนริมคลองร.1

จากการเก็บข้อมูลของนักศึกษา ม.ทักษิณและชุมชน จำนวน 599 ครัวเรือน 1,851 คน เคยท่วม 596 หลัง ระดับน้ำเฉลี่ย 4.03 เมตร ระดับน้ำสูงสุด 8 เมตร(กำลังตรวจสอบว่าอยู่ที่ไหน) น้ำท่วมเฉลี่ย 7 วัน ไม่มีการเตรียมถุงยังชีพ 226 หลัง พบครัวเรือนที่มีกลุ่มเปราะบาง(กลุ่มคนที่ชุมชนจะต้องดูแลในช่วงเกิดน้ำท่วม) จำนวน186 ครัวเรือน 265 คน ต้องการความช่วยเหลือ 267 คน ในด้านการอพยพ 204 คน ต้องการแรงคนช่วยอพยพ 53 คน ต้องการเคลื่อนย้ายอุปกรณ์การแพทย์ 5 คน ในช่วงเกิดเหตุ ยานพาหนะที่ใช้ในการอพยพ รถยนต์ 274 คน มอเตอร์ไซด์ 235 คน ต้องการอพยพทางเรือ 90 คนในจำนวนครัวเรือนนี้ใช้สมาร์ทโฟน 566 หลัง สะแกน Qrcode ได้ 557 หลัง

ช่องทางรับข้อมูลข่าวสาร line 269 คน  เพือนบ้าน 258 คน SMS 235 คน Facebook 215 คน ประกาศจากเทศบาล 203 คน ธงสี 140 คน ผู้นำชุมชน 137 คน  ทีวี.60 คน
ในจำนวนนี้มีความสนใจเป็นอาสาสมัคร 12 หลัง(เตือนภัย 38 คน กู้ภัย 16 คน ช่วยครัวชุมชน 26 คน ดูแลผู้สูงอายุ 12 คน ฟื้นฟูหลังน้ำลด 22 คน ช่างซ่อมรถ 11 คน ช่างไฟ 7 คน ช่างก่อสร้าง 7 คน) ยินยอมเป็นจุดพักพิง 23 หลัง ต้องการดูแลสุขภาพจิต 340 หลัง สนใจเข้าร่วมโครงการแก้จน 94 หลัง

แนวทางรับมือน้ำท่วมของชุมชน

1.ก่อนเกิดภัย

1.1 ระบบของปภ./สท.นช. และจังหวัด ศูนย์เตือนภัยแห่งชาติ จัดตั้งหอเตือนภัย ณ สนามกีฬาชุมชนท่าเคียน ทน.หาดใหญ่ และสื่อสารเตือนผ่าน Cell Broadcast 5 สี

1.2 การเข้าถึงข้อมูลน้ำฝนและน้ำท่าเพื่อการเตือนภัยล่วงหน้าให้กับคณะทำงานชุมชน โดยเฉพาะการอยู่ในลุ่มน้ำคลองอู่ตะเภาที่มีสายน้ำสาขาและสายน้ำหลักคือคลองอู่ตะเภา จุดเฝ้าระวังสำคัญที่ใช้สำหรับการเตือนภัยล่วงหน้าของน้ำท่า(8-10 ชม.ก่อนน้ำเข้าท่วมหาดใหญ่) และความเข้าใจต่อระบบของฤดูฝน ช่วงลมมรสุมที่มีอิทธิพลต่อหาดใหญ่ในช่วงเดือนตุลาคม-ธันวาคม และความเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศที่เป็นอยู่ในปัจจุบัน

1.3 ระบบที่เตรียมร่วมกับทีมวิจัย ประกอบด้วยการพยากรณ์ล่วงหน้าที่ดำเนินการโดยศูนย์วิจัยภัยพิบัติ ม.อและศูนย์อุตุนิยมวิทยาภาคใต้ฝังตะวันออก ได้วางเงื่อนไขการเตือนภัยให้กับท้องถิ่น ประกาศเตือนภัย และมูลนิํธิscccrn ดูภาพน้ำผ่าน cctv www.Hatyaicityclimate.org และเสริมด้วยข้อเสนอให้ชุมชนจัดตั้งกลุ่มไลน์ ดึงสมาชิกในแต่ละครัวเรือนเข้ากลุ่ม จัดตั้งคณะทำงานชุมชน 15-20 คนและอาสาสมัครเตือนภัย/กู้ภัยในชุมชนอีกจำนวนหนึ่ง ดูความครอบคลุมพื้นที่/ซอย ประเมินสถานการณ์ ประสานงาน ประสานการเตือนภัยกับทน.หาดใหญ่ ใช้ line Openchat "หาดใหญ่โมเดลพลัส" ในการสื่อสารพร้อมจัดกลุ่มย่อยระดับกลุ่มชุมชน (ชื่อกลุ่มสองคลองควนลัง) มี 5 ชุมชน หลังทำแผนจะสื่อสารเป็นใบปลิวแจกทุกครัวเรือนเพื่อให้เข้าถึงข้อมูล

1.4 จุดเฝ้าระวังสำคัญ ดูผ่านกล้อง cctv 1)คลองอู่ตะเภา จุดเฝ้าระวัง คือ สะพานม่วงก็อง ต.พังลา บางศาลา คลองหวะ 2)ปตร.คลองร.1 สะพานเมตตา 3)เพิ่มกล้อง ที่คลองหาดเตย/แม่ลัง โดยดูภาพผ่าน cctv 24 ชม.เพื่อการเตือนภัยล่วงหน้า โดยชุมชนสามารถเข้าถึงข้อมูลทั้งหมดด้วยการสะแกนผ่าน Qrcode "น้องน้ำ" จะเห็นข้อมูลของน้ำฟ้าและน้ำท่าที่เป็นปัจจุบัน พร้อมคำอธิบายเส้นทางน้ำสำคัญ และเงื่อนไขการอพยพ การเตือนภัย

2.ขณะเกิดภัย

2.1 จุดอพยพ รร.ญรส. ทม.ควนลัง บ้านพี่เลี้ยง บ้านญาติ

2.2 จุดจอดรถ รร.ญรส. เทศบาลควนลัง ถนนศรีภูตัดใหม่ บ.ซุปเปอร์เบฟ

2.3 เตรียมทีมกู้ภัยชุมชน ที่พอมีประสบการณ์ขับเรือ ช่วยคนอื่นในช่วงเกิดภัย ร่วมเข้าทีมกู้ภัย HeRo สงขลาที่กองทุนหลักประกันจังหวัดจะให้การอบรมและจัดตั้งร่วมกับมูลนิธิคนช่วยฅน มูลนิธิอาสาสร้างสุข

2.4 แนวปฏิบัติการอพยพ

-ช่วยเหลือกลุ่มเปราะบางอพยพเป็นลำดับแรก(ทีมกำลังเก็บข้อมูล มีผู้ป่วยไต หัวใจ พิการ และติดเตียง กลุ่มบ้านชั้นเดียว) ตามด้วยกลุ่มบ้านชั้นเดียว/พื้นที่เสี่ยง การอพยพจึงต้องดูน้ำคลองอู่ตะเภาล่วงหน้าจากบ้านม่วงก็อง (จะได้มีเวลา 8-10 ชม.ในการอพยพ บางคนดูน้ำถึงระดับกึ่งหนึ่งของคลองร.1)

ก่อนอพยพต้องเตรียมเสื้อผ้า ของใช้ส่วนตัว อาหาร/น้ำ ยา ผ้าห่ม เอกสารสำคัญใส่ถุงยังชีพ/เป้ไปด้วย ก่อนไปให้ถ่ายภาพบ้าน

-จุดอพยพ/บ้านพี่เลี้ยง เตรียมข้าวสารอาหารแห้งร่วมกับมูลนิธิท่งเซียเซี่ยงตึ๊ง เชือก ยากันยุง ที่นอน ถุงดำ เสื้อชูชีพ ไฟโซลาเซลล์ เพาเวอร์บอกซ์

-กรณีบ้านสองชั้น ปี 68 น้ำขึ้นถึงชั้นบนของบ้าน ทุกคนไม่ออกจากบ้าน อนาคตให้แต่ละบ้านทำแผนการอพยพและตัดสินใจว่าจะอพยพหรือไม่ เมื่อถึงเดือนพฤศจิกายน เตรียมข้าวสารอาหารแห้ง น้ำกินน้ำใช้ ยาประจำตัว(สามารถรับยาที่ศูนย์การแพทย์ล่วงหน้า) เตาแก๊ส ไฟฉาย เทียน ไฟแช็ก แบตเตอรี่สำรอง เครื่องปั่นไฟสำรอง โซลาเซลล์ ถุงดำ ถังรองน้ำ ไฟโซลาเซลล์ ไว้ดูแลตัวเองในช่วง 7 วัน ถ่ายภาพบ้านก่อน/หลังเกิดภัย

-เตรียมอุปกรณ์กู้ภัยระดับชุมชน ได้แก่ กระสอบทราย เชือก(20เมตร) เสื้อชูชีพ วิทยุสมัครเล่น

-ศูนย์อพยพควรมีถังน้ำใหญ่เก็บน้ำไว้ใช้

โดยทำงานร่วมกับศูนย์อาสาสมัคร ม.อ./ม.ทักษิณ/ทม.ควนลัง ในการจัดระบบบ้านพี่เลี้ยง วางมาตรฐานจุดอพยพ และระบบลงทะเบียน การอพยพ การดูแลกลุ่มเปราะบางของ Hatyai ROD ที่จะมี One Data สนับสนุนการทำงานให้กับศูนย์ EOC จังหวัด

นัดครั้งต่อไป 28 สิงหาคม เวลา 14.30 น. ดูข้อมูลกลุ่มเปราะบางที่นักศึกษาสำรวจมา ปักหมุดในแผนที่ ดูข้อมูลบ้านพี่เลี้ยง ศูนย์อพยพ จัดตั้งคณะทำงาน/อาสาสมัคร จัดทำแนวปฏิบัติ 3 รู้ 3 พร้อมและ SOP ชุมชน